OM eist geldboetes in omkopingszaak tegen dochterbedrijven van bouwconcern VolkerWessels en oud-bestuurder

Het Openbaar Ministerie heeft een geldboete van 525.000 euro geëist van twee dochterondernemingen van het bouwconcern VolkerWessels. Volgens het OM hebben Volker Construction International (VCI) en Volker Stevin Caribbean (VSC) via een tussenpersoon steekpenningen betaald aan de voormalig minister en vicepremier Theo Heyliger, om zo de opdracht tot de bouw van de Causewaybrug in 2013 op het eiland binnen te halen.

Tegen een toenmalig bestuurder van VCI, Hans V., eiste het OM een geldboete van 17.500 euro. Inmiddels werkt hij voor een ander bouwbedrijf. Twee andere directeuren die destijds bij het project betrokken waren, accepteerden eerder al een geldboete van 20.000 euro. V. was op de zitting aanwezig, de nog altijd bestaande maar inactieve vennootschappen VCI en VSC lieten zich vertegenwoordigen door de raadsvrouw die ook V. bijstaat.

Belangrijke schakel in de zaak speelt tussenpersoon Ronald M., een consultant met goede contacten op Sint-Maarten. Hij trof een kroongetuigeregeling met het OM en verklaarde uitgebreid over hoe hij Heyliger steekpenningen toestopte. Heyliger stond op Sint-Maarten bekend als ‘Mister 10 percent’, omdat hij zich vaker onderhands liet betalen. De politicus kreeg in 2020 op Sint-Maarten vijf jaar cel voor omkoping en witwassen. M. werd veroordeeld tot een celstraf van drie jaar voor zijn rol als tussenpersoon bij de omkoping.

‘Red flags’

Tussenpersoon M., die voor de aanbestedingsprocedure bij de Causewaybrug werd ingehuurd door VCI, bracht de Volker-vennootschappen bij Heyliger. Die wendde zijn invloed aan om de opdracht bij de Volker-dochters te krijgen en vervolgens zelf geld van de opdracht te kunnen opstrijken. Bestuurder Heyliger was op Sint-Maarten een persoon die geplezierd moest worden om de brug te kunnen bouwen, zo schetste het OM in zijn requisitoir. Al in de aanloopfase dacht hij mee over het ontwerp, dat een prestigeproject moest worden, met kleurrijke lichtjes. „Heyliger wilde geen gewone lampjes, maar wilde iets spectaculairs”, verklaarde M.

M. liet zich via een in Panama gestationeerd offshore consultancybedrijf een percentage van de aanneemsom van ruim 43 miljoen dollar betalen. In contanten betaalde hij vervolgens een overeengekomen deel aan Heyliger, dat hij verstopt in bouwtekeningen of kranten bij hem afleverde. Nadat beiden ruzie kregen over de betalingen, zou Ronald M. aan Heyliger uiteindelijk 83.000 Amerikaanse dollar hebben betaald, veel minder dan de aan hem beloofde 860.000 dollar.

Het OM verwijt voormalig directeur Hans V. dat hij ondanks de vele „red flags” – zoals „het politieke klimaat en de context om zaken te doen op Sint Maarten”, zeker met Heyliger – niet heeft opgetreden tegen de gerede risico’s op corruptie. Bestuurder V., die bekend was met de invloed van Heyliger op Sint-Maarten, tekende contracten zoals de consultancyovereenkomst met M., maar deed geen onderzoek naar de betrouwbaarheid van de ingehuurde tussenpersoon. Hoewel hij met Ronald M. een ‘anti-bribery-clausule’ in de consultancyovereenkomst afsprak, heeft hij onvoldoende gecontroleerd of zo’n anti-corruptieafspraak ook werd nagekomen.

Parallelle werkelijkheden

M. heeft verklaard dat men binnen de VolkerWessels-dochterondernemingen op de hoogte was van hoe hij opereerde. Hij verzekerde bestuurder V. en andere bestuurders bijvoorbeeld „politieke dekking” te hebben. Op de zitting zei V. dat niet als een probleem te hebben geïnterpreteerd, maar als een consultant die zijn werk goed doet. „Ik wist absoluut niet dat Heyliger betaald werd”, stelde V. Het OM benadrukte dat V. de context op Sint-Maarten en de invloed van Heyliger kende. Daaruit zou volgen dat hij alerter had moeten zijn op de risico’s die de overeenkomst met M. met zich meebracht.

Volgens de officieren van justitie, die zich naast de verklaringen van V. baseren op jarenlang onderzoek van de FIOD en verschillende andere getuigen, bestaan op Sint-Maarten „parallelle werkelijkheden”: een formele, papieren werkelijkheid, en een informele werkelijkheid, waarin Theo Heyliger degene was die knopen doorhakte bij belangrijke infrastructurele projecten zoals de Causewaybrug, ondanks dat hij officieel geen zeggenschap had.

Donderdag volgt de inhoudelijke behandeling in de zaak bij de rechtbank in Zwolle en komt de verdediging aan het woord. Een geplande datum voor de uitspraak volgt zodra de inhoudelijke behandeling is afgerond.